Als beginnend fokker wil je toch een klein beetje weten wat je nieuwe hobby zo ongeveer gaat kosten. Je kunt het natuurlijk zo duur maken als je zelf wilt... Maar er zijn wel wat basis-dingen waarmee je rekening moet houden.
Deze lijst heb ik overgenomen van diverse sites in Nederland en België. Voor de dierenartskosten heb ik even gekeken wat mijn eigen dierenarts kost, want daarin verschilden beide lijsten enorm! Ik heb wat rondgevraagd, en de prijzen van mijn dierenarts zijn dus niet uitzonderlijk hoog - in de Randstad betaal je vaak zelfs meer. Buiten de Randstad liggen de prijzen inderdaad wel iets lager.
Zaken als dekgeld e.d. verschillen per ras en zelfs per kater. Ook verenigingen hanteren stuk voor stuk andere tarieven. Ik ga uit van mijn eigen situatie en het ras dat ik zelf fok. Voor andere rassen bij andere verenigingen ligt het allemaal weer net een beetje anders.

Het eerste nestje:

Fokker lidmaatschap van een vereniging, per jaar € 25,00
Lidmaatschap rasclub 15,00
Catterynaam aanvragen (eenmalig) 30,00

Weegschaal 30,00
Grote bench of kittenkooi 100,00
Basisbenodigdheden bevalling (schaartje, zuigertje) 50,00

Verder kunt u natuurlijk denken aan een werpkist, een warmtelamp, kittenpraketten met de nodige 'zelfmedicatie (Nutridrops, Bene-bac, etc.) - kijk voor prijs-indicaties eens op de website van Spat.
We hebben het dus nu over een bedrag ergens tussen de €200,00 en €500,00, afhankelijk van hoe uitgebreid u het zelf wilt maken.


Voor ieder nestje:

Poes extra ontwormen voordat ze zwanger raakt € 5,00
Poes testen op FIV en FeLV (verplicht bij raskatten) 35,00
Vervoer naar de kater 50,00
Dekgeld kater 250,00
Kittenmelk (per nestje 'vers' aan te schaffen) 20,00
Advertenties op websites 15,00
Verzendkosten van dekbewijzen e.d. 5,00

Het vervoer naar de kater kan veel hoger uitvallen als de kater ver weg zit, en ook het dekgeld kan fors hoger uitvallen.

Dit is dus per nestje vanaf €300.00 tot misschien wel €600.00, te verdelen over het aantal kittens dat u uiteindelijk zult krijgen.


Voor ieder kitten:

Stamboom € 12,50
Eerste enting 25,00
Tweede enting 35,00
Chippen 35,00
Ontwormen en behandelen tegen vlooien 12,00
Entboekje 5,00

Kittenvoer tussen 4 en 13 weken 75,00
Extra kattengrit 10,00

Verder is het zo dat ook alle andere dieren minstens één maal ontwormd zullen moeten worden als er kittens zijn - niet alleen de andere katten, maar ook eventuele honden. Dit om kruisbesmetting te voorkomen. Soms valt dit te combineren met uw 'normale' schema, maar soms zal het toch een keertje extra moeten gebeuren.


Extra onderzoeken, enz.:

Scan op HCM (hart) en PKD (nieren) € 100,00
Eventueel bloedgroep bepalen 25,00
Test op patella-luxatie (knieschijf-afwijking) 25,00

PKD, PL en de bloedgroep kunnen eenmalig onderzocht worden, maar HCM is een ziekte die zich over het algemeen pas op latere leeftijd openbaart, dus het verdient aanbeveling om deze test jaarlijks, of om het andere jaar, te herhalen tot het dier minstens 8 jaar oud is.

En daar komt nog bij dat je in verband met besmettings-gevaar fokdieren niet zomaar buiten kunt laten lopen. Dus eventueel een buitenren, een afgezette tuin, of anders speelmogelijkheden binnen.
Met meerdere katten is de krabpaal ook sneller stuk...

Nu weet u ongeveer wat u kunt verwachten aan kosten. Laten we nu kijken wat dit in de praktijk betekent.

Even heel optimistisch geschat heeft u voor het eerste nestje €300.00 uitgegeven. De poes 'neemt op' bij de eerste dekking en krijgt drie kerngezonde kittens, waarvoor u dus in totaal zo'n €200.00 per kitten kosten maakt, dus €600.00.
Dan heeft u heeft dus €900.00 uitgegeven, en u krijgt dan €1.500.00, dus dat is toch mooi €600.00 winst.  Vanwege de minimale 'eenmalige aanloopkosten' is het deze keer natuurlijk maar €400.00, maar bij een volgend nestje zijn die al 'afbetaald', nietwaar?

Wat je verder gewoon buiten beschouwing moet laten is natuurlijk het aantal uren 'werk' dat er in zo'n nest gaat zitten - want dat is tenslotte alleen maar leuk, als alles goed gaat. En dat gaat het, want ik ga even uit van de ideale situatie.
De 'winst' gaat natuurlijk ook snel op als je de bijkomende 'huishoudelijke kosten' gaat berekenen. De aanschaf  speeltjes voor de kittens, het maken van foto's, extra verwarming, extra was, reinigingsmiddel/ontsmettingsmiddel, veel extra visite van kittenkijkers (koffie, koekjes, en misschien af en toe eens een lunch), telefoontjes, mails, een website, en meer van dat soort zaken, die er gewoon allemaal bij horen. Plus dat volgens het NIBUD het houden van een kat gewoon zonder meer al €30.00  per kat per maand kost in voer en grit en dergelijke.
Iedereen weet dat een kitten soms kan 'slopen'. Als u zelf fokt, bent u wel degene die dingen zal moeten gaan aan- en afleren, met bijbehorende schade aan meubilair, bloempotten, behang, kinderspeelgoed, enz.

OK, zegt u, dat hoort erbij, net als die uren werk - daarom is het een hobby. En kittens zijn ook enorm leuk, al sneuvelt er zo af en toe eens iets. Je bent als hobby-fokker tenslotte geen bedrijf dat 'overhead-kosten' gaat doorberekenen. En die kristallen karaf was toch een lelijk ding...
En die poes die u heeft gekocht en een jaar heeft (op)gevoed voordat ze kittens kon krijgen rekenen we ook niet mee, want die had u toch wel gekocht, als huisdier...

Dus, we blijven optimistisch en zien onze winst als winst. Dat geld kunt u dus mooi gebruiken voor de buitenren, een nieuwe krabpaal of die verschrikkelijk mooie poes die u bij een andere fokker gezien hebt... Of u legt het apart omdat u toch graag al uw fokdieren op HCM/PKD wilt gaan testen (want dat zat niet in de berekening). Of u gebruikt een deel ervan het om de poes te laten steriliseren als u vindt dat ze genoeg nestjes gehad heeft. Of u gaat er gewoon lekker van uit eten...

Maar het kan ook anders lopen....

Stel, u fokt een tweede nestje, en daar gaat bijna alles mis wat er maar mis kan gaan.
U koopt deze keer toch maar een goede werpkist, want die kartonnen doos was toch minder handig dan u dacht, en u wilt nog wel even doorgaan met fokken. Toch weer €50.00, maar hij is wel erg handig. En u verwacht toch weer een beetje 'winst', nietwaar?
De kater is wat duurder deze keer, de poes neemt niet op, de reiskosten zijn wat hoger want u moet deze keer dus wel 150 kilometer verderop zijn - en dat dus de eerste keer voor niets en een maand later nog een keer. In totaal bent u nu al €100.00  meer kwijt dan de vorige keer.
De poes neemt de tweede keer wel op, maar het gaat wat minder lekker, dus u moet tijdens haar zwangerschap een keer extra naar de dierenarts. Nog eens €25.00.

Helaas moet de poes deze keer wel een keizersnee. €200,00 en ze is er goed beroerd van. Er komen vijf levende kittens op de wereld, maar ze heeft te weinig melk. Dus bijvoeden met kittenmelk, extra speentjes, flesjes en melk, toch ook al snel zo'n €100.00 voor de eerste weken. U koopt nu toch maar een lamp, voor €50.00, via-via. Helaas, een van de kittens redt het niet en overlijdt. Omdat dit nu net het meest gezond ogende kitten was, en  u dus niet weet wat er gebeurd kan zijn, besluit u een sectie te laten doen - want stel dat de andere kittens ook gevaar lopen, of dat het iets erfelijks is. Dat is dan weer €100.00 kosten. Gelukkig blijkt het geen erfelijke of besmettelijke toestand te zijn, dus u haalt opgelucht adem.

Na een week of vijf lijkt alles goed te gaan. De kittens eten zelf (voor de zekerheid wel dure Hills AD, want ze komen al zoveel te kort) en ook de moederpoes doet het weer redelijk, dankzij de Hills AD die ook zij te eten heeft gekregen al die weken lang. Toch weer €25,00 bovenop wat u al extra kwijt was aan het 'normale' kittenvoer. Maar het gaat goed, daar gaat het om.
Na zes weken slaat het noodlot echter nogmaals toe: de kittens krijgen een darminfectie. Kosten, toch zeker €100.00 voor antibiotica, speciaal vloeibaar voedsel, middel tegen diarree en tegen braken, en infuusvloeistof. Als u zelf niet met naaldjes kunt omgaan, kost het ook nog eens zeker €50.00 voor de dierenarts om aan huis te komen om vocht toe te dienen.

Maar uiteindelijk overleven deze vier kittens het, ze krijgen hun normale entingen en dergelijke. Helaas hebben twee van de kittens wat schoonheidsfoutjes, of in het geval van de LaPerm, zijn het twee gladhaartjes... U verkoopt het mooiste kitten voor €500,00, maar twee 'mindere' gaan tegen 'kosten' weg. Gelukkig vind u twee lieve kopers die bereid zijn om €200.00  voor uw katjes te betalen zonder over de prijs te mopperen.  Voor het vierde kitten vind u echter om onverklaarbare reden geen kopers. En een van de andere twee komt terug, omdat het in het nieuwe huis toch niet gaat. U heeft overeen gekomen dat  u in dat geval de helft van het geld teruggeeft (stel dat uw kitten anders in het asiel belandt!), dus u geeft de koper €100.00 terug en zit nu met twee katjes 'over'.

In totaal bent u nu al bijna  €2.000,00 kwijt, en u heeft €800,00 teruggekregen. En nog twee katjes die u na maanden adverteren (nog eens €10,00) zonder resultaat uiteindelijk zelf laat castreren en als herplaatskatje te koop zet (en weer €10,00)  U verkoopt ze nu voor slechts castratiekosten, want voor meer dan dat raakt u ze niet kwijt. (In die tussenliggende periode waren ze wel in de groei en hebben dus flink wat kittenbrokjes weggewerkt, zijn nog twee maal ontwormd, en zijn misschien wel gaan sproeien omdat u wat lang heeft gewacht met castreren).
O, ja, en ondertussen zijn we een jaar verder, dus u moet ook uw lidmaatschappen weer betalen.  Toch ook al snel weer €40,00. En u heeft toch het matras in de logeerkamer maar vervangen nadat uw krolse poes daarop geplast had...


De waarheid ligt natuurlijk in het midden. Je verkoopt niet altijd alle kittens. Soms zit er eentje bij die je graag zelf wilt houden om mee verder te fokken. Soms is er een bij die je om de een of andere reden 'aan de straatstenen niet kwijt raakt'. Vaak verkoop je kittens iets goedkoper als mensen er twee tegelijk willen. Soms verkoop je een kitten om diverse andere redenen voor minder geld. Er is altijd wel iets aan vervanging toe bij ieder volgend nest. Een keizersnee komt bij het ene ras vaker voor dan bij het andere, maar is altijd een risico waar je rekening mee moet houden. Kittens hebben vrij snel iets 'kleins' - een klein wondje dat zonder 'hulp' niet goed geneest of een traanoogje. Er is er vaak eentje die toch wat minder groeit, ze worden verkouden of ze krijgen een ongelukje in huis. Soms krijgt de moederpoes diarree, of valt ze te snel af, of wordt ze te snel alweer krols. Soms heb je maar een nestje van twee - scheelt wel in de entkosten, maar de rest van de kosten (per nest) blijft gewoon gelijk natuurlijk.
Kortom, de kans dat je zelfs zonder het berekenen van de tijd en de 'overhead-kosten' winst maakt op een nestje kittens is heel erg klein.


Veel fokkers gaan ook naar shows. Om hun eigen katten te promoten, het ras te promoten, maar ook om de keurmeesters naar hun katten te laten kijken, want je wilt als fokker toch ook graag weten wat de sterke en zwakke punten van je fokdieren zijn, zodat je goede combinaties kunt maken.
Een show kost al snel €30,00 per kat inschrijfgeld, en u moet er ook nog heen rijden. (Om maar niet te spreken over de kooigordijntjes, mini-kattenbakjes, kleine voerbakjes, foto's voor op de kooi, enz. die u nog nodig heeft).
Over het algemeen moeten exposanten om 7.00 uur in de ochtend aantreden op een show en mogen ze pas na 18.00 uur weer naar huis, dus het is een lange zit - goede klapstoelen en een karretje om de katten op te vervoeren van de auto naar de showhal, langs de inschrijfbalie en de dierenarts (lange rijen, lange wachttijden) zijn dan geen overbodige luxe!
Maar showen op zich is een hobby. En net als al mijn andere hobby's kost dat geld. Ik vind het dus persoonlijk ook onzin om de kosten die ik maak voor shows door te berekenen in de prijs van de kittens. Maar dat is mijn insteek, sommige fokkers denken daar anders over - die zeggen dat ze niet zouden showen als ze niet zouden fokken...
Maar los daarvan zijn dit dus wel kosten die u  in het achterhoofd moet houden als u erover denkt om te gaan fokken. Want of u ze nu doorberekent of niet, deze kosten horen er wel bij als u serieus bezig bent met het verbeteren van een ras.

Katten fokken is een hobby, en hobby's kosten geld en tijd. Zo lang u dat maar beseft, en u niet blind staart op de prijs die u voor u kittens hoopt te gaan 'vangen', valt het best mee.

En dan nu terug naar het oorspronkelijke verhaal.

© Karin Langeveld - 2009